Υπάρχουν παιχνίδια που απλώς χρησιμοποιούν μια ιστορική περίοδο ως σκηνικό. Και υπάρχουν παιχνίδια που καταφέρνουν να σε κάνουν να αισθανθείς ότι περπατάς μέσα σε έναν πολιτισμό που έχει χαθεί εδώ και χιλιάδες χρόνια.
Το Resonance: A Plague Tale Legacy ανήκει περισσότερο στη δεύτερη κατηγορία.
Η Asobo Studio παίρνει τη γνωστή συνταγή του Plague Tale και κάνει κάτι αρκετά τολμηρό: αφήνει πίσω της τη μεσαιωνική Γαλλία και μεταφέρει την ιστορία στην Κρήτη, σε έναν κόσμο όπου ο Μινωικός πολιτισμός, η ελληνική μυθολογία και η σκοτεινή φαντασία της σειράς συναντιούνται.
Και κάπου εδώ αρχίζει το ενδιαφέρον.
Γιατί το Resonance δεν προσπαθεί απλώς να μας πει μια ιστορία με ελληνικά ονόματα και έναν Μινώταυρο για decoration. Η Ελλάδα βρίσκεται παντού. Στα τοπία, στην αρχιτεκτονική, στους μύθους, στη μουσική και κυρίως στον τρόπο με τον οποίο το παιχνίδι αντιμετωπίζει την έννοια της μνήμης και της κληρονομιάς.
Ένα διαφορετικό Plague Tale
Το Resonance λειτουργεί ως prequel του Requiem και μας βάζει στη θέση της Sophia, δεκαπέντε χρόνια πριν από τα γεγονότα του προηγούμενου παιχνιδιού.
Η Sophia δεν είναι η Amicia. Και αυτό είναι ίσως ένα από τα πρώτα πράγματα που πρέπει να ξεκαθαρίσουμε.
Είναι πιο δυναμική, πιο επιθετική και πολύ πιο έτοιμη να αντιμετωπίσει τους κινδύνους που βρίσκονται μπροστά της. Το παιχνίδι, αντίστοιχα, μετακινείται περισσότερο προς το action-adventure, χωρίς όμως να εγκαταλείπει την κινηματογραφική αφήγηση, την εξερεύνηση και τους γρίφους που χαρακτηρίζουν τη σειρά.
Και αυτή η αλλαγή έχει θετικά αλλά και αρνητικά.
Από τη μία, η Sophia είναι ένας χαρακτήρας που μπορεί να υποστηρίξει πολύ περισσότερο το action κομμάτι. Από την άλλη, χάνεται ένα μέρος εκείνης της αίσθησης αδυναμίας που έκανε τα προηγούμενα Plague Tale τόσο ιδιαίτερα.
Δεν νιώθεις πάντα ότι είσαι το θήραμα.
Μερικές φορές είσαι εσύ ο κυνηγός.
Κρήτη: ο πραγματικός πρωταγωνιστής
Αν υπάρχει ένα πράγμα που κάνει το Resonance να ξεχωρίζει, αυτό είναι ο κόσμος του.
Η Κρήτη παρουσιάζεται με έναν τρόπο που συνδυάζει την πραγματική ιστορία με τη μυθολογία και τη φαντασία. Ερείπια, αρχαίες κατασκευές, σπήλαια, λαβύρινθοι και τοπία που μοιάζουν βγαλμένα από μια διαφορετική εποχή δημιουργούν ένα σκηνικό που είναι ταυτόχρονα όμορφο και απειλητικό.
Και εδώ η Asobo κάνει κάτι έξυπνο.
Δεν αντιμετωπίζει τον Μινωικό πολιτισμό σαν ένα απλό «theme».
Τον χρησιμοποιεί ως κομμάτι της ίδιας της αφήγησης.
Η ιστορία του Θησέα και του Μινώταυρου αποτελεί έναν από τους βασικούς άξονες της περιπέτειας, όμως το παιχνίδι δεν ακολουθεί κατά γράμμα τον μύθο που γνωρίζουμε από την ελληνική παράδοση. Αντίθετα, δημιουργεί τη δική του εκδοχή και την ενσωματώνει στο σύμπαν του A Plague Tale.
Και αυτό είναι σημαντικό.
Δεν παίζουμε ένα μάθημα αρχαίας ελληνικής ιστορίας.
Παίζουμε ένα παιχνίδι φαντασίας που χρησιμοποιεί την ελληνική μυθολογία ως βάση για να χτίσει κάτι δικό του.
Ο Θησέας δεν είναι απλώς ο ήρωας του μύθου
Η παρουσία του Θησέα είναι ίσως το πιο ενδιαφέρον σημείο για έναν Έλληνα παίκτη.
Για εμάς ο Θησέας δεν είναι ένας άγνωστος μυθολογικός χαρακτήρας που πρέπει να μας συστηθεί. Είναι ο ήρωας που μπήκε στον Λαβύρινθο, αντιμετώπισε τον Μινώταυρο και, με τη βοήθεια της Αριάδνης, κατάφερε να βγει από αυτόν.
Το Resonance παίρνει αυτή τη γνωστή ιστορία και την κοιτάζει από διαφορετική γωνία.
Μέσα από αναδρομές και οράματα, το παρελθόν και το παρόν αρχίζουν να συνδέονται. Η ιστορία του Θησέα λειτουργεί σαν ένας καθρέφτης για την ιστορία της Sophia.
Και κάπου εδώ βρίσκεται και το νόημα του τίτλου.
Resonance.
Το παρελθόν δεν έχει πραγματικά φύγει.
Απλώς περιμένει να ξανακουστεί.
Και μετά ακούς τη μουσική…
Εδώ προσωπικά το Resonance με κέρδισε περισσότερο από οτιδήποτε άλλο.
Γιατί η μουσική δεν ακούγεται απλώς «ελληνική».
Ακούγεται σαν να ανήκει σε αυτόν τον κόσμο.
Ο Olivier Derivière επιστρέφει στη σειρά και αυτή τη φορά αλλάζει σημαντικά τη μουσική γλώσσα του. Συνεργάζεται με την Ελληνοκύπρια ερμηνεύτρια Βασιλική Αναστασίου και την περίπου 20μελή γυναικεία Amalgamation Choir, ενώ το soundtrack χρησιμοποιεί επίσης όργανα όπως το yaylı tambur, το rebab και το μπουζούκι.
Οι στίχοι γράφτηκαν από τον Derivière και μεταφέρθηκαν στα κυπριακά ελληνικά με τη βοήθεια της Αναστασίου.
Και αυτό κάνει τεράστια διαφορά.
Γιατί ξαφνικά, μέσα σε ένα μεγάλο cinematic soundtrack, ακούς μια γλώσσα και ηχοχρώματα που μας είναι οικεία.
Δεν είναι η γνωστή Hollywood εκδοχή της «αρχαίας Ελλάδας».
Δεν είναι απλώς μερικές χορδές που μπήκαν από πάνω για να θυμίζουν Μεσόγειο.
Είναι μια μουσική ταυτότητα που δημιουργήθηκε ειδικά για τον κόσμο του παιχνιδιού.
Η ίδια η διαδικασία ήταν αποτέλεσμα συνεργασίας με Έλληνες και Ελληνοκύπριους μουσικούς, ενώ ο Derivière έχει εξηγήσει ότι ήθελε οι μουσικοί να φέρουν τη δική τους προσωπικότητα και πολιτιστική εμπειρία στη σύνθεση.
Και αυτό ακούγεται.
Υπάρχουν στιγμές που σταματάς να παίζεις για λίγα δευτερόλεπτα απλώς για να ακούσεις.
Και αυτό είναι ίσως το μεγαλύτερο κομπλιμέντο που μπορείς να κάνεις σε ένα soundtrack.
Η Βασιλική Αναστασίου είναι ένα από τα κρυφά όπλα
Αν υπάρχει ένα όνομα που αξίζει να αναφέρουμε ξεχωριστά, είναι αυτό της Βασιλικής Αναστασίου.
Η Ελληνοκύπρια τραγουδίστρια, συνθέτρια και δημιουργός του Amalgamation Project δεν βρίσκεται απλώς κάπου στα credits.
Η φωνή της αποτελεί σημαντικό μέρος της ταυτότητας του Resonance. Μαζί με την Amalgamation Choir δημιουργεί εκείνο το απόκοσμο, σχεδόν τελετουργικό συναίσθημα που χρειάζεται η ιστορία.
Και εδώ υπάρχει μια πολύ όμορφη ειρωνεία.
Ένα γαλλικό studio δημιουργεί ένα παιχνίδι για έναν κόσμο εμπνευσμένο από τη Μινωική Κρήτη και επιλέγει να αφήσει Έλληνες και Ελληνοκύπριους καλλιτέχνες να δώσουν φωνή σε αυτόν τον κόσμο.
Το αποτέλεσμα είναι πιθανώς πολύ πιο αυθεντικό απ’ όσο θα ήταν αν προσπαθούσαν απλώς να αναπαράγουν έναν «αρχαιοελληνικό» ήχο από τη Γαλλία.
Όμορφο, αλλά όχι τέλειο
Το Resonance έχει όμως και τις αδυναμίες του.
Η μεγαλύτερη αλλαγή στο gameplay, η μεγαλύτερη έμφαση στη μάχη, δεν λειτουργεί πάντα με τον ίδιο τρόπο που λειτουργεί η αφήγηση.
Υπάρχουν στιγμές που η δράση επαναλαμβάνεται και ορισμένα stealth τμήματα δεν έχουν πάντα την ίδια ένταση που είχαν τα προηγούμενα παιχνίδια.
Οι γρίφοι, αντίθετα, αποτελούν ένα από τα πιο δυνατά κομμάτια της εμπειρίας και ταιριάζουν εξαιρετικά με το περιβάλλον, ειδικά όταν το παιχνίδι αρχίζει να μπλέκει τον αρχαίο κόσμο με τις δικές του υπερφυσικές ιδέες.
Και υπάρχει κάτι ακόμη που προσωπικά θεωρώ χαμένη ευκαιρία:
Ένα παιχνίδι τόσο βαθιά συνδεδεμένο με την ελληνική μυθολογία και την Κρήτη δεν διαθέτει ελληνικό voice-over ή ελληνικούς υπότιτλους.
Η επίσημη λίστα γλωσσών του Xbox δεν περιλαμβάνει ελληνικά.
Όταν βλέπεις πόση προσοχή έχει δοθεί στη μουσική, στη γλώσσα των τραγουδιών και στην πολιτιστική ταυτότητα του κόσμου, είναι δύσκολο να μην αναρωτηθείς γιατί δεν έγινε το τελευταίο βήμα.
Συμπέρασμα
Το Resonance: A Plague Tale Legacy δεν είναι απλώς ένα ακόμη κεφάλαιο της σειράς.
Είναι μια προσπάθεια να πάρει η Asobo κάτι που όλοι γνωρίζουμε —τον Μινώταυρο, τον Θησέα, τον Λαβύρινθο, τη Μινωική Κρήτη— και να το περάσει μέσα από το δικό της σκοτεινό, κινηματογραφικό φίλτρο.
Και το σημαντικότερο;
Το κάνει με σεβασμό.
Όχι πάντα με ιστορική ακρίβεια, ούτε προσπαθώντας να γίνει ιστορικό ντοκιμαντέρ. Αλλά με αρκετή φροντίδα ώστε ο ελληνικός και μεσογειακός χαρακτήρας να μην μοιάζει με διακοσμητική ταπετσαρία.
Και πάνω απ’ όλα, με μια μουσική που πραγματικά μένει.
Όταν τελειώσει ένα παιχνίδι και θυμάσαι όχι μόνο τις σκηνές αλλά και τη φωνή που τις συνόδευε, τα όργανα, τη μελωδία και εκείνη την παράξενη αίσθηση ότι ακούς κάτι πολύ παλιό μέσα σε κάτι καινούργιο, τότε κάτι έχει πετύχει.
Το Resonance έχει τις αδυναμίες του. Δεν είναι τέλειο και δεν προσπαθεί να γίνει κάτι που δεν είναι.
Αλλά είναι ένα πανέμορφο ταξίδι σε έναν κόσμο όπου η μυθολογία, η ιστορία και η φαντασία συναντιούνται.όμη.
Είναι λίγο περίεργο να βλέπεις έναν Γάλλο συνθέτη, ένα γαλλικό studio και ένα διεθνές game franchise να σου θυμίζουν μέσα από τη μουσική τους πόσο δυνατά μπορούν ακόμη να «μιλήσουν» οι δικοί μας μύθοι.
Και ίσως αυτό να είναι τελικά το πραγματικό Resonance.
Το παρελθόν που συνεχίζει να αντηχεί.